Historia

Historia Towarzystwa Miłośników Szczawna-Zdroju (zarys)

Towarzystwo Miłośników Szczawna-Zdroju zostało powołane do życia 16 maja 1980 roku przez grupę entuzjastów, w większości związanych z miastem już od pierwszych lat powojennych. Zapis z tego dnia w kronice odnotowuje nazwiska osób obecnych na pierwszym zebraniu: Jan Pisarski, Witold Motyka, Michał Galant, Tadeusz Słupnicki, Adela Słupnicka, Dorota Pisarska, Zbigniew Cierpka, Maria Świerz, Jerzy Gorzędowski, Marta Wilińska, Irena Odrzywolska, Maria Michalska, Małgorzata Zych, Marian Kłeczek, Józef Janus, Mirosław Gałczyński, Mieczysława Korczyńska, Marian Świerz, Andrzej Foks, Bohdan Józków, Zbigniew Markiewicz, Daniela Skrzypczak, Edward Skupień.

Celem, który przyświecał założycielom, była integracja mieszkańców, bowiem stanowili oni wówczas mocno zróżnicowaną społeczność – dawni więźniowie obozów koncentracyjnych, uciekinierzy z Warszawy, przesiedleńcy z ziem wschodnich, repatrianci z Francji oraz mieszkańcy Polski Centralnej. Należało też zadbać o młode, urodzone tu już po wojnie, pokolenie, które kiedyś stanie się spadkobiercą oraz kontynuatorem idei i założeń nowopowstałego Towarzystwa Miłośników Szczawna-Zdroju. Zatem należało w taki sposób kierować działalnością, aby spuścizną po niej był szacunek następców dla miasta, dla tradycji, historii oraz dorobku przeszłości.

Już od pierwszych dni istnienia Towarzystwo podejmowało konkretne działania mające na celu ochronę środowiska, poprawę porządku w mieście, troskę o wygląd estetyczny, oraz spotkania towarzyskie integrujące ludzi. Zapoczątkowało proces budowy jednolitej społeczności, tworzenia własnych tradycji, a przede wszystkim budzenia poczucia dumy lokalnej. Zasadą działalności była myśl znoszenia podziałów: językowych, społecznych, narodowościowych, kulturowych i religijnych. W poczet członków zapraszano ludzi cieszących się autorytetem i chętnych do pracy społecznej, swoje uczestnictwo zbiorowe zgłaszały także szkoły.

Podstawą działalności stał się Statut, który poddany niewielkim korektom, obowiązuje do dziś, a uchwalony został już na jednym z pierwszych spotkań.

Do najważniejszych zadań, nie tylko w pierwszym okresie, ale i później, należało m.in.:

  • organizowanie i koordynowanie społecznej inicjatywy oraz działalności na rzecz wszechstronnego rozwoju Szczawna-Zdroju
  • upowszechnianie wiedzy o Szczawnie-Zdroju i popularyzacja jego osiągnięć
  • podnoszenie rangi miasta, ochrony jego polskiej przeszłości i znajdujących się tam zabytków
  • organizowanie i współpraca w organizowaniu przez inne stowarzyszenia i instytucje stałych i okresowych imprez, których celem jest rozwój lub popularyzacja miasta
  • udział w kształtowaniu patriotycznych postaw mieszkańców miasta, ze szczególnym uwzględnieniem młodzieży szkolnej poprzez współpracę ze szkołami i organizacjami młodzieżowymi
  • zbieranie opinii i postulatów społeczeństwa oraz wydawanie własnych ocen i porad w sprawach dotyczących życia społecznego i kulturalnego miasta
  • podkreślanie walorów leczniczych oraz turystycznych i rekreacyjnych Szczawna-Zdroju
  • udział w działaniach podejmowanych przez władze
  • otaczanie opieką ludzi starszych, schorowanych, zasłużonych a przede wszystkim członków Towarzystwa

Do osiągnięć w pierwszym roku działania zaliczyć należy zainicjowanie Dni Szczawna-Zdroju. Pierwsze odbyły się już w 1981 roku i kontynuowane są nadal. Zostały też wpisane w kalendarz stałych imprez miasta. Z wielkim zaangażowaniem włączają się w te obchody szkoły. Dni Szczawna-Zdroju rozpoczynają się żakinadą, w czasie której burmistrz wręcza Radzie Młodzieży klucze do miasta. Każdego też roku organizowane są wieczorki towarzyskie. Pierwsze odbywały się w „Legendzie”, potem w restauracji „Bohema” a ostatnie na „Białej Sali”. Od początku organizowano też prelekcje połączone z wyświetlaniem slajdów ukazujących ciekawe obiekty. Prelekcje przygotowywał prezes Pisarski. Zapoznawał z przeszłością – historią i gospodarką nie tylko Szczawna-Zdroju, ale całej Ziemi Wałbrzyskiej. Jego prelekcje były niezwykle ciekawe. Słuchali go z wielkim zainteresowaniem kuracjusze, mieszkańcy miasta, młodzież.

Towarzystwo współpracowało z innymi stowarzyszeniami, organizacjami społecznymi. Wymienić należy:

  • Towarzystwo Muzyczne im. Henryka Wieniawskiego
  • Klub Seniora „Ostoja”
  • Klub Aktywnego Seniora
  • Samorząd Mieszkańców

Na temat osiągnięć i aktywności członków Towarzystwa Miłośników Szczawna-Zdroju można mówić wiele, ale też można o tym przeczytać przeglądając sprawozdania czy też kroniki.

Na przestrzeni wielu lat Towarzystwo zaangażowaniem i ciężką pracą udowodniło nie tylko potrzebę swojego istnienia, ale wykazało, że trwała więź między ludźmi, wzajemna serdeczność i zrozumienie – to coś najważniejszego. Przez wszystkie te lata „przewinęło się” w pracy Towarzystwa wiele osób, ale są też takie, które, od początku aż po chwilę obecną, nadal uczestniczą w wielu działaniach, wymienić tu można panie: Miąc, Świerz, Teper.

Inwencja członków Towarzystwa, a przede wszystkim Zarządu, wpływa na efekty pracy, osiągnięcia, sukcesy a ludzie tym samym podkreślają, jak drogie jest im miasto, w którym żyją.

Z perspektywy ponad 30 lat istnienia Towarzystwa Miłośników Szczawna-Zdroju można z satysfakcją stwierdzić, iż cele jego działalności miały na tyle silne i uniwersalne podstawy, że stało się ono najliczniejszą organizacją społeczną na terenie miasta. TMSZ nie straciło nic ze swej popularności – co roku zapisują się do niego nowi członkowie po to, aby aktywnie działać na rzecz piękniejącego i dynamicznie rozwijającego się miasta, w którym widać możliwości rodzącego się modnego kurortu o randze europejskiej.

źródło: Janina Malinowska, Iwona Czech, Bogumiła Miciuk, Szczawno-Zdrój wczoraj i dziś, Towarzystwo Miłośników Szczawna-Zdroju, Szczawno-Zdrój 2010